Trung tâm công nghệ sinh học Thành Phố Hồ Chí Minh

Trong một nghiên cứu mới được công bố trên tạp chí Cancer Cell với tiêu đề "Vi khuẩn xâm nhập khối u phá vỡ tương tác giữa các tế bào biểu mô ung thư và gây ngừng chu kỳ tế bào", các nhà nghiên cứu từ Trung tâm Ung thư MD Anderson thuộc Đại học Texas đã phát hiện ra một cơ chế chưa từng được biết đến trước đây, giải thích cách vi khuẩn có thể thúc đẩy tình trạng kháng thuốc ở bệnh nhân ung thư khoang miệng và ung thư đại trực tràng.

Mặc dù người ta đã biết việc vi khuẩn xâm nhập khối u có ảnh hưởng đến sự tiến triển và điều trị ung thư, nhưng cơ chế vẫn chưa được tìm hiểu rõ ràng. Kết quả nghiên cứu này cho thấy vi khuẩn Fusobacterium nucleatum (Fn) có thể tạo ra một trạng thái nghỉ (trạng thái này có thể đảo ngược) trong các tế bào biểu mô ung thư, giúp các khối u trốn tránh hệ thống miễn dịch và kháng lại hóa trị.

“Những tương tác giữa vi khuẩn và khối u này vốn chưa được khám phá, nhưng nhờ các công nghệ mới, giờ đây chúng ta có thể thấy cách vi khuẩn ảnh hưởng trực tiếp đến tế bào ung thư, định hình hành vi của khối u và làm giảm tác dụng của điều trị”, Susan Bullman, Phó Giáo sư Tiến sĩ Miễn dịch học, thành viên Viện James P. Allison của MD Anderson và là tác giả liên hệ của nghiên cứu, cho biết. “Đây là một phần của sinh học khối u mà chúng ta đã bỏ sót, và giờ đây chúng ta có thể bắt đầu đặt mục tiêu vào đó. Chúng tôi hy vọng những phát hiện này sẽ mở ra cánh cửa cho việc thiết kế các liệu pháp nhận biết được vi khuẩn thông minh hơn, có thể giúp điều trị ngay cả những loại ung thư khó chữa nhất.”

Theo nghiên cứu này, vi khuẩn có thể xâm nhập vào khối u và bao quanh các tế bào biểu mô khối u, cắt đứt sự giao tiếp của chúng với các tế bào xung quanh, khiến khối u chuyển sang trạng thái nghỉ ngơi tạm thời được gọi là trạng thái nghỉ (quiescence). Trạng thái này cho phép các tế bào ung thư trốn tránh hệ thống miễn dịch, kháng lại hóa trị và thúc đẩy di căn.

Các nhà khoa học đã phát hiện ra khả năng này khi họ quan sát thấy Fusobacterium tập trung nhiều ở các vùng khối u với mật độ tế bào biểu mô giảm và hoạt động phiên mã giảm. Các mô hình tiền lâm sàng cho thấy Fusobacterium tích tụ ở các vùng cụ thể của khối u nằm giữa các tế bào ung thư để can thiệp vào chúng và làm cho chúng ít bị tổn thương hơn khi xử lý bởi một số liệu pháp hóa trị nhất định.

Phân tích không gian đã xác nhận những phát hiện này cả in vivo và trên một nhóm 52 bệnh nhân ung thư đại trực tràng và ung thư khoang miệng. Trong một nhóm bệnh nhân độc lập, người ta ghi nhận nồng độ vi khuẩn cao có liên quan đến việc giảm biểu hiện các gen cho phép phát hiện miễn dịch và làm giảm đáp ứng điều trị.

Các tác giả lưu ý rằng nghiên cứu này bị hạn chế bởi các điều kiện thực nghiệm, bao gồm liều lượng vi khuẩn trong phòng thí nghiệm và nồng độ oxy, có thể không tái hiện được đầy đủ môi trường vi mô phức tạp của khối u.

Tại MD Anderson, Bullman và các đồng nghiệp đang khám phá cách vi khuẩn ảnh hưởng đến khả năng kháng thuốc và sự tiến triển của khối u trong ung thư đường tiêu hóa, nhằm xây dựng nền tảng cho các chiến lược mới để chống lại tác động của vi khuẩn lên ung thư.

Đồng thời, nhóm của họ cũng đang tìm hiểu các phương pháp biến đổi gen vi khuẩn nhắm mục tiêu khối u để tạo thành một công cụ điều trị trong tương lai. Phương pháp này, đôi khi được gọi là "sử dụng vi khuẩn làm thuốc", mang đến một phương pháp đầy hứa hẹn để vượt qua những rào cản do khối u rắn gây ra, vốn thường kháng với các liệu pháp truyền thống.

Nguồn: https://www.genengnews.com/news/tumor-infiltrating-bacteria-drive-cancer-treatment-resistance/